Yaklaşık 3,5 sene önce oturduğumuz sitenin Kentsel Dönüşüm çalışması için daire sahipleri olarak bir müteahhitlik firması ile anlaşıp işlemlere başlamıştık. Yapılan müracaatlar ve binalardan alınan örnekler sonucu Ocak 2018 yılında binalarımız Şehircilik Müdürlüğünce riskli yapı ilan edildi. Mart 2020 tarihinde de Mudanya Belediyesi bütün daire sahiplerine daireleri boşaltmaları için tebligatlar gönderdi. Hoş biz güvenlik endişesi ile süreç başladıktan ve riskli yapı tespiti ortaya çıktıktan hemen sonra zaten dairemizi boşaltmıştık.
Süreç uzadı, uzadı, uzadı ve nihayet sonuna yaklaştık. 3.5 yılın sonunda binaların yıkılma aşaması eli kulağına geldi. Bu süreçte bizler gibi güvenlik endişesi taşıyıp dairelerini erkenden boşaltanlar ciddi kayıplar yaşadılar. Ev sahibi iken birden kiracı durumuna düştük. Kira masrafları, taşınma, boya ve benzeri bir yığın harcama hanemize eksi yazmaya devam ediyor.
Daha önce böyle bir tecrübemiz olmadığı için pek çok şeyi maalesef yaşayarak öğrenmiş olduk. Bu arada çok enteresan bir şeyi daha yakın zamanda öğrenmiş olduk. Sahibi olduğumuz dairelerin yıllık vergilerini de ödemeye devam ediyoruz. Bu konudaki merakımı gidermek, yapılan bir hata ihtimaline karşı durumu düzelttirmek adına ilgili kurumlarla yazışmalar yaptım. Öğrendiğim gerçek karşısında ise dona kaldım.
Devletimiz vatandaşı Kentsel Dönüşüme yönlendirmek için pek çok kanun çıkarmış, kira yardımı, taşınma yardımı, müteahhit firmalara vergi ve harç muafiyeti gibi değişik teşvikleri uygulamaya koymuş. Lakin önemli bir ayrıntıyı atlamış. Binanız riskli yapı ilan edilmiş, belediye boşaltın diye resmi tebligat göndermiş ve evinizi boşaltmış oluyorsunuz. Fakat bu durumda bile dairenizin vergisini ödemeye devam ediyorsunuz. Gelen resmi yazıda bu durumdaki dairelerin emlak vergisinden muaf olacaklarına dair bir hüküm yokmuş.
Yani müteahhit batsa, binalarınız yapılamasa, aradan 10 yıl geçse bile vergiyi ödemeye devam edeceksiniz. Komik mi, trajik mi, dramatik mi bilemedim. Yani maliki olamadığınız ve hatta yıkılmış, ortada olmayan daireniz için bile vergi ödemeye devam ediyorsunuz.
Kentsel Dönüşüm mevzuatı epey uzun yıllardır ülkemizin gündeminde ve hatta biliyorum ki özellikle İstanbul’da bu konuda mağduriyet yaşamış pek çok insan var. Bu konu üzerinde bu kadar siyasetçi, bürokrat ve benzeri pek çok kişi çalışmış, yasa çıkarmış, yasa değiştirmişler ama bu konuyu atlamışlar. İnanılacak gibi değil.
Memleketimin tirajikomik hikayelerinden birini daha sizlerle paylaşmak istedim. Siz siz olun, kentsel dönüşüm işine girerken on kere düşünün. Ne olur ne olmaz.
Tesadüfen bu yazımı okuyan bir milletvekili ya da ilgili bir bürokrat olur da bu konu ile ilgili çalışma yapar mı bilemiyorum.
Çünkü hakikaten tesadüflere kalmış durumdayız.
Ümit ATİLLA